Komunikacja werbalna nauczyciela i ucznia na lekcji

Komunikacja werbalna nauczyciela i ucznia na lekcji

ISBN: 978-83-8095-710-7
20,00 zł

Prezentowane opracowanie powstało na podstawie rozprawy doktorskiej napisanej pod naukowym kierunkiem prof. dr hab. Henryki Kwiatkowskiej z Uniwersytetu Warszawskiego.

Wersja książki
Ilość

Prezentowane opracowanie powstało na podstawie rozprawy doktorskiej napisanej pod naukowym kierunkiem prof. dr hab. Henryki Kwiatkowskiej z Uniwersytetu Warszawskiego.

Książka składa się z dwóch części praktycznej (badawczej ) i teoretycznej.

Opracowane praktyczne wyniki badań znajdują się w drugiej części książki (rozdziały IV–VII). W rozdziałach IV, V i VI autorka rozpatruje kolejno proporcje mówienia i słuchania przez nauczyciela i ucznia na lekcji, specyfikę słuchania ucznia przez nauczyciela oraz zakres, w jakim pedagodzy są świadomi swojego sposobu porozumiewania się z młodzieżą. Analizy tej dokonuje, porównując obie badane grupy: nauczycielską i uczniowską na podstawie wyników uzyskanych z badań ankietowych. Natomiast rozdział VII w całości jest poświęcony analizie jakościowej nagranych lekcji, gdzie zostały zestawione uzyskane wyniki z danymi z badań ankietowych.

W badaniach wykorzystano metodę sondażu diagnostycznego, by poznać opinię nauczycieli na temat ich sposobu mówienia i słuchania uczniów. Zebrane dane porównano z opinią uczniów o komunikacji nauczycieli z młodzieżą na lekcji.

Odniesieniem teoretycznym do uzyskanych wyników badań jest pierwsza część książki (rozdziały I, II i III), w której zostaje zarysowana ogólnie problematyka komunikacji werbalnej nauczyciela i ucznia. Autorka podejmuje tu rozważania nad rolą i znaczeniem języka, zastanawia się również nad cechami warunkującymi efektywne mówienie i słuchanie w relacji nauczyciela i ucznia na lekcji.


Specyficzne kody

isbn
978-83-8095-710-7

Brak recenzji użytkowników.

Oficyna Wydawnicza "Impuls"

Autor

Mądry-Kupiec Małgorzata

ISBN druk

978-83-8095-710-7

ISBN e-book

978-83-7587-430-3

Objętość

164 stron

Wydanie

I, 2011

Format

B5 (160x235)

Oprawamiękka, klejona, fola matowa

Wstęp 

Rozdział I

Język – jego status i znaczenie  

1. Próba określenia języka – przyjęcie definicji  

2. Funkcje języka 

3. Kompetencje komunikacyjne  

4. Język w świetle teorii J. Lacana a konsekwencje dla pedagogiki 


Rozdział II

Mówienie nauczyciela i ucznia w klasie szkolnej  

1. Cechy warunkujące mówienie nauczyciela i ucznia  

2. Samoświadomość nauczyciela warunkiem dobrych relacji z uczniem 

3. Dopuszczenie ucznia do głosu a mowa eksploracyjna 

4. Mówienie środkiem wypowiedzenia  


Rozdział III

Słuchanie nauczyciela warunkiem dialogu z uczniem  

1. Analizujące słuchanie mowy ucznia  

2. Słuchanie nauczyciela jako otwarcie i wpływ na mowę ucznia  

3. Co się zmienia w człowieku, który słucha?  

4. Poczucie odrębności nauczyciela a empatia w słuchaniu  


Rozdział IV

Opis badań i interpretacja wyników 

1. Organizacja badań 

2. Charakterystyka badanych 

3. Proporcje mówienia i słuchania nauczyciela i ucznia w klasie szkolnej  

4. Czas przeznaczony na mówienie nauczyciela i ucznia na lekcji      

4.1. Postawa nauczyciela w procesie komunikowania się z uczniem  

4.2. Częstość zadawanych pytań na lekcji przez nauczycieli i uczniów  

5. Czas przeznaczony na słuchanie nauczyciela i ucznia na lekcji   


Rozdział V

Analizujące słuchanie nauczyciela szansą na zrozumienie ucznia  .

1. Czynniki aktywnego słuchania najczęściej stosowane przez nauczycieli 

2. Aspekty wypowiedzi, na jakie zwracają uwagę nauczyciele, słuchając uczniów  

2.1. Treść wypowiedzi 

2.2. Forma wypowiedzi  

2.3. Sens wypowiedzi  

3. Rozumienie wieloznaczności mowy ucznia przez nauczycieli 


Rozdział VI

Świadomość nauczycieli dotycząca sposobu mówienia i słuchania ucznia  

1. Formy wypowiedzi najczęściej stosowane przez nauczycieli i uczniów 

2. Znaczące cechy osobowe wyrażane we wzajemnym porozumiewaniu się nauczyciela i ucznia 

3. Rodzaje komunikatów wypowiadanych przez nauczycieli do uczniów – w opinii badanych 

3.1. Wypowiedzi nauczyciela wywierające wpływ na ucznia  

3.2. Wypowiedzi nauczyciela w tłumaczeniu złożoności zjawisk  

3.3. Werbalne sposoby zachęcania uczniów do mówienia  

3.3.1................ Starania o zainteresowanie ucznia zagadnieniem 

3.3.2.................................... Nieprzerywanie wypowiedzi ucznia  

3.3.3.................................... Chwalenie ucznia przez nauczyciela     

3.3.4........................ Uważne słuchanie ucznia przez nauczyciela     

 

3.3.5............. Wzmacnianie i niekrytykowanie przez nauczyciela wypowiedzi ucznia 

3.3.6...... Niezajmowanie się zachęcaniem uczniów do mówienia  

4. Czynniki ułatwiające i utrudniające mówienie w relacji wychowawczej  

4.1. Czynniki ułatwiające mówienie w relacji wychowawczej 

4.2. Czynniki utrudniające mówienie w relacji wychowawczej

5. Czynniki ułatwiające i utrudniające słuchanie ucznia przez nauczyciela  

5.1. Czynniki ułatwiające słuchanie 

5.2. Czynniki utrudniające słuchanie 

6. Informacje zwrotne od uczniów o sposobie komunikowania się nauczyciela 


Rozdział VII

Mówienie i słuchanie w relacji wychowawczej – analiza lekcji 

1. Nauczyciel jako monologujący czy dialogujący partner ucznia?  

2. Nauczyciel słuchający wypowiedzi ucznia 

3. Najważniejsze czynniki utrudniające nauczycielowi słuchanie  

4. Samoświadomość nauczyciela dotycząca mówienia w relacji wychowawczej 

4.1. Formy wypowiedzi nauczycieli i uczniów

4.2. Znaczące cechy osobowe wyrażane we wzajemnym porozumiewaniu się nauczyciela i ucznia  

4.3. Wypowiedzi wywierające wpływ na ucznia  

4.4. Wypowiedzi nauczyciela tłumaczące uczniom zawiłą problematykę 

4.5. Wypowiedzi pedagoga zachęcające uczniów do mówienia   

Wnioski 

Zakończenie

Bibliografia 

Spis tabel 

Spis wykresów  

fragment

Coraz więcej miejsca, w publikacjach poświęconych edukacji, poświęca się zagadnieniom komunikacji społecznej. Przyczyna wydaje się jedna. Otóż powiększa się grono osób gotowych zgodzić się ze stwierdzeniem, że jakość naszego kształcenia zależy od jakości komunikacji.

W najnowszej publikacji Oficyny Wydawniczej Impuls zatytułowanej „Komunikacja werbalna nauczyciela i ucznia na lekcji” znajdziemy wiele dowodów na to, że mówienie i słuchanie to kluczowe ogniwa.

Małgorzata Mądry-Kupiec poświęciła swoją pracę badaniom komunikacji przebiegającej w rzeczywistości dydaktycznej. Udowadnia w niej istotność aktywnego słuchania i rozmawiania dialogującego.

Publikacja zasadniczo składa się z dwóch części: teoretycznej i badawczej. Krótka część wprowadzająca stanowi bazę dla obszernych badań, w których autorka stara się między innymi poznać stopień świadomości procesu porozumiewania obu stron, czynniki ułatwiające i utrudniające mówienie i słuchanie.

Przeprowadzone obserwacje i badania ankietowe dowodzą, że zarówno uczniowie jak i nauczyciele zdają się znać wagę poprawnego porozumiewania. Rozmijają zaś w ocenie sposobu realizacji, przez drugą stronę, niektórych aktów komunikacji. Nie realizują również tego co wydaje się oczywiste i zakodowane jako poprawne w ich świadomości. A więc deklaracje nie mają pokrycia w działaniu. Zaprezentowane badania stanowią ciekawy przyczynek do dyskusji o kompetencjach komunikacyjnych nauczycieli. Zaprezentowane wnioski powinny stać się także kluczem dla każdego nauczyciela do dokonania autooceny swoich zachowań komunikacyjnych w sytuacji dydaktycznej.

Katarzyna Bochenska-Włostowska
źródło: http://www.pitwin.edu.pl/centrum-edukacyjne/recenzje-ksiek/1544-magorzata-mdry-kupiec-qkomunikacja-werbalna-nauczyciela-i-ucznia-na-lekcjiq

Zobacz także

Nowa rejestracja konta

Posiadasz już konto?
Zaloguj się zamiast tego Lub Zresetuj hasło